Woonopties bij het ouder worden: veelgestelde vragen

Veel ouderen willen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen. Soms kan dat met aanpassingen in huis, soms is een verhuizing naar een geschiktere woning verstandig. In deze FAQ leest u welke woonopties u heeft, welke regelingen bestaan en waar u op moet letten bij het maken van keuzes voor de toekomst.

Waarom is het belangrijk om op tijd na te denken over wonen op latere leeftijd?

Veel mensen stellen beslissingen over wonen uit. Toch kan een onverwachte verandering in gezondheid of mobiliteit ertoe leiden dat anderen noodgedwongen moeten beslissen. Ouderen die tijdig hun woning aanpassen of verhuizen naar een geschiktere woning, geven vaak aan dat zij dit eerder hadden moeten doen. Het loont om vroeg na te denken over uw wensen en mogelijkheden.

FAQ 2 – Wat houdt het programma ‘Langer Thuis’ van de overheid in?

Het programma Langer Thuis ondersteunt ouderen om veilig en comfortabel in hun eigen woning te blijven wonen. De overheid stimuleert nieuwe woonvormen en initiatieven via de stimuleringsregeling Wonen en Zorg. Meer informatie staat op de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).

Hoe regelen gemeenten woningaanpassingen voor ouderen?

In de gemeentelijke woonvisie beschrijft de gemeente hoe zij ervoor wil zorgen dat ouderen geschikt kunnen blijven wonen. Gemeenten maken afspraken met woningcorporaties en zorgaanbieders over:

• aanpasbaarheid van woningen

• beschikbaarheid van aangepaste woningen (ster 3 woningen)

• leefbaarheid van wijken (afstand tot kerk, winkels, zorg)

• mobiliteitsbeperkingen in de bevolking

Op die manier wordt bekeken of de woonomgeving aansluit bij de behoeften van ouderen.

Kan ik een vergoeding krijgen voor woningaanpassingen?

Als u aanpassingen nodig heeft, zoals een traplift of verhoogd toilet, kunt u een vergoeding aanvragen via:

• de Wmo (Wet maatschappelijke ondersteuning)

• de Wlz (Wet langdurige zorg), afhankelijk van zorgbehoefte en zwaarte

Soms kiest de gemeente ervoor om een verhuisvergoeding te geven wanneer woningaanpassing te duur is.

Wat is een levensbestendige woning?

Een levensbestendige woning is een woning die voorbereid is op ouder worden. Dat betekent dat belangrijke voorzieningen op dezelfde verdieping kunnen worden gerealiseerd, zoals:

• een slaapkamer op de begane grond

• een badkamer op de begane grond

• ruimte om later aanpassingen te doen, zoals een traplift of aangepaste badkamer

Dit voorkomt hoge kosten of gedwongen verhuizing op latere leeftijd.

Kan ik op mijn eigen terrein een mantelzorgwoning plaatsen?

Ja, dat is mogelijk. Veel gezinnen kiezen ervoor dat ouders in een mantelzorgwoning op eigen terrein gaan wonen, terwijl kinderen in het hoofdverblijf trekken of andersom. Let wel op:

• wanneer de mantelzorgrelatie eindigt, moet de mantelzorgwoning verwijderd worden

• informeer altijd vooraf bij de gemeente over vergunningen en voorwaarden

Mag een verhuurder of verkoper mij weigeren vanwege ziekte of handicap?

Nee. Op grond van de Wet gelijke behandeling op grond van handicap of chronische ziekte (WGBH/CZ) mag een woningeigenaar een huurder of koper niet weigeren vanwege een chronische ziekte of handicap.

Daarnaast moet een verhuurder redelijke voorzieningen toestaan, zoals:

• het parkeren van een scootmobiel in een portiek (tenzij dit gevaar oplevert)

• het toelaten van een blindengeleidehond, ook als huisdieren normaal niet zijn toegestaan

Wat zijn moderne woonvormen voor ouderen?

Door het verdwijnen van traditionele verzorgingshuizen is er een groeiende behoefte aan nieuwe woonvormen, zoals:

• kleinschalige woonprojecten

• collectieve of gemeenschappelijke woonvormen

• particuliere wooninitiatieven

• wooncomplexen waarbij wonen en zorg gescheiden zijn

Hier betaalt u huur voor de woning en kunt u zorg inkopen wanneer dat nodig is.

Wanneer is het wijs om mijn huidige woning te verkopen en kleiner te gaan wonen?

Overweeg een verhuizing wanneer uw woning:

• te groot is

• veel onderhoud vraagt

• ver van voorzieningen ligt

• niet goed aanpasbaar is

Bij een koopwoning kunt u meewegen:

• verkoopprijs van de huidige woning

• aankoopprijs van een nieuwe woning

• verbouwings-, verhuis- en inrichtingskosten

• mogelijkheid om vermogen vrij te maken voor uw oude dag

Ook is het verstandig uw wensen testamentair vast te leggen om toekomstige onduidelijkheid te voorkomen.

Wat is een Bijbels perspectief op ouder worden en wonen?

Johannes 21 vers 18 en Johannes 14 vers 2 worden in de tekst aangehaald als beelden van afhankelijkheid, zorg en toekomstverwachting. Ze herinneren eraan dat beslissingen soms uit handen worden genomen, maar ook dat er een hemelse woning bereid is voor allen die in Christus geloven.

Deze informatie is onderdeel van de brochure OUDER & WIJZER van RMU Senior.

| Dit artikel is geschreven door Anton van Laar, bestuurslid RMU Senior